004=240418==09:00UTC==Positie:52=20,28N==005=31,55E==Waterland==================

Zondag 22 april was het egelhutten bouwen op ons volkstuinpark. De deelnemers hadden wilgentenen verzameld en hoopten met een mooi egelhut huiswaarts te keren. Maar dat pakte anders uit. Na een lezing over de leefgewoontes van de egel gingen we met zijn allen en de meegebrachte takken het bos in om de egelhut aldaar gezamenlijk te bouwen. Tijdens de lezing leerde we dat een egel rond scharreld in een gebied van 20-40 ha en dat ze op een avond zomaar een paar kilometer aan de wandel kunnen zijn. Jammer genoeg bestaat hun voedsel niet voornamenlijk uit slakken, maar eten ze liever kevers (30%), vlinder rupsen (17%), regenwormen (12%) en keverlarven. Ondanks deze teleurstelling gingen we toch met zijn allen aan de slag om egelhutjes te bouwen. Je begint met een vlakke bodem maken met daarover een laagje droge bladeren. Vervolgens maak je van wat hout (sinasappelkistje) een hutje met een tunnel (15x15cm) als ingang. De tunnel is om katten en andere rovers buiten de deur te houden. Dit geheel plaats je op de bladeren en dekt het weer af met een droge lage bladeren. Daarover leg je dakpans gewijs een laag coniferen takken die de regen moeten tegen houden. Om alles goed te isoleren en onopvallend af te schermen plaats je de wilgentenen er over heen. Hieronder staan foto's van de verschillende bouwstadia. Na de eerste bouwsessie genoten van een gemeenschappelijk lunch op het zon overgoten terras. De kleine ronde tafeltjes werden in een rij gezet tot een grote eettafel zodat we lekker met elkaar konden kletsen. De lunch bestond uit allerlei lekkers dat de deelnemers zelf hadden meegenomen. Naast kennismaking, wisselden we tuinervaringen met elkaar en deelden we recepten, een heerlijk ontspannen activiteit vanuit Natuurlijk Tuinieren.

  

  

  



.

003=130418==09:00UTC==Positie:52=20,28N==005=31,55E==Waterland==================

"Maaien je kan er niet laat genoeg aan beginnen," volgens de natuurlijk tuinierders dan. Maar niet als je een glad gazonnetje wilt, dan ben je minimaal viertiendaags aan de beurt als de bodem temperaturen boven de 5-8 graden Celsius komen. Vanaf die temperatuur groeit het gras, gras groeit het best bij bodemtemperaturen tussen de 15 en 20 graden Celsius, wordt het warmer dan 25 graden Celsius dan stopt de groei. Als je regelmatig maait kan je het korte maaisel laten liggen om zo de voedingsstoffen weer terug te laten keren in het gazon. Als je te laat maait komt er teveel maaisel in één keer op het gazon en kan het de graslaag verstikken, vooral als het na het maaien langere tijd vochtig blijft. Dan moet je het maaisel afharken en via de composthoop kan je de voedingsstoffen weer terug in de tuin laten komen. Hark je altijd je maaisel af dan moet je uiteindelijk bemesten om je gazon in goede conditie te houden. Vroeg en regelmatig maaien bevorderd de groei van het gras en onderdrukt de ontwikkeling van kruiden. Zodra de kruiden hun kopjes boven het maaiveld steken worden ze afgesneden door de messen van de maaier, na verloop van tijd geven ze de moed dan op. Een uitzondering is de paardebloem, die maakt een laag blijvend wortelrozet en is zelfs in staat om de lengte van zijn bloemstengel kort te houden. Uitsteken met wortel en al is het enige remedie, een smal handschepje werkt prima. Voor wie in het voorjaar van andere kleuren houdt dan gras-groen wacht een ontspannender begin van het tuinseizoen zonder maaien. Niet of later maaien levert een afwisselend kleurspel op in het grasveld. In het hele vroege voorjaar bloeien Speenkruid (geel) al snel gevolgd door Grote ereprijs (licht blauw/wit) en Madeliefje (geel/wit) . Afhankelijk van vocht en beschaduwing komen dan Hoenderbeet (lila), Maartsviooltje (donker blauw), Hondsdraf (paars/blauw) of Pinksterboem (lila). Op verstoorde zandige plekken zal Klein hoefblad (geel) de kop op steken en nabij paden zal Vroegeling (wit) te zien zijn. Als het echt begint te zomeren bloeien ook de Paardebloem (geel) en Boterbloemen (geel). Niet alleen de natuurlijk tuinierders genieten luierend van deze kleuren pracht, ook tal van bijen, hommels en vlinders komen er op af. De Pinksterbloem is de "waardplant" van het mooie vlindertje het Oranje tipje. Deze vlinder legt slechts één eitje per plant, de rupsen zijn kanabalistisch en zoveel groens te eten zit er ook niet aan een Pinksterbloem dat er meer rupsen op kunnen. Als je ieder voorjaar van deze kleurenpracht wilt genieten kan je het beste ruim na de bloei van de Pinksterbloem gaan maaien. Alle kleurijke kruiden hebben dan zaden gevormd die in de grond achterblijven voor het nieuwe voorjaar en de rupsen van het Oranje tipje hebben een beschut plekje gevonden om zich te verpoppen. Dus "Maaien je kan er niet laat genoeg aan beginnen" voor wie van een kleurijk voorjaar houdt. De werkgroep Natuurlijk Tuinieren laat daarom in overleg met de Tuincommissie een aantal "Pinksterbloem velden" pas later in het jaar maaien. De grasweiden worden vanaf circa 15 April regelmatig gemaaid, maar de Pinksterbloem velden pas vanaf 15 juni. Klik hier voor een kaart van het maaiplan.

Speenkruid	Grote Ereprijs	Madelief

Hoenderbeet	Maarts viooltje	Hondsdraf

.

002=310118==09:00UTC==Positie:52,719N==006,091E==Boerdrie======================

Voor de tweede keer deze winter verblijven we op de Boerdrie in Giethoorn. We genieten van de ruimte, de rust en de gemakken van een modern huishouden. Stromend warm en koud water, douche, wasmachine, kookeiland, openhaard, grootbeeld TV en afwasmachine. In het winterseizoen is het lekker rustig in Giethoorn dat zomers druk bezocht wordt door dagtoerisme van voornamenlijk Chinezen. Ook openbare werken maakt van de rust gebruik om de oeverbeschoeing langs de hoofdgracht van dit Nederlands Venetie te vernieuwen. Tijdens onze rondvaartjes met visite moeten we omdraaien of tegen de verplichte vaarrichting in een andere route kiezen omdat werkboten de weg versperren. Er is water genoeg dus geen probleem, we vinden het leuk om weer met een bootje op het water te zitten. Onderweg drinken we een warme gluhwijn en smullen van een uientaart "Pissaladiere". Op deze manier komen wij de grauwe Nederlandse winter wel door. Nog even en het is voorbij, de dagen worden langer en de temperaturen stijgen. Op een zonnige dag horen we de koolmezen zingen, de sneeuwklokjes, krokussen en Helleborus bloeien in de tuin. Deze week was er zelfs een spreeuw die opzoek naar een nestplek onder in de schoorsteen belandde. In de "opkamer" hoorden we hem, opzoek naar een uitgang, pikken tegen de schoorsteenmantel van de openhaard. Gelukkig zat het beestje in het oude gemetselde rookkanaal en niet in de echte schoorsteenpijp. De afschermplaat was eenvoudig te verwijderen en de spreeuw vloog gelijk naar een raam opzoek naar licht en een uitweg. Met een handdoek was ie zo gevangen en kreeg ie snel zijn vrijheid weer.

     
     

.

001=060118==09:00UTC==Positie:52=20,28N==005=31,55E==Waterland==================

Bij terugkomst in Nederland kregen we regelmatig de vraag of we er naar uit keken om weer onderdeel van de samenleving te worden. We leefden in de ogen van de vraagstellers toch een beetje buiten de maatschappij en het gemis aan zingeving moesten we toch gevoeld hebben. Inderdaad ons leven en de zingeving was anders dan gangbaar en dat was een bewuste keuze van ons. Meer dan 6 jaar bleven we bijvoorbeeld gevrijwaard van de jaarlijkse verkoudheid/griep-epedimie. We hadden geen veelvuldig wisselende kontakten met handen schudden, welkomst of vertrek zoenen. Verbleven niet in met mensen volgepakte ruimtes of drukke vluchtige rijen met kopers voor een kassa. Er was geen dompig vochtig klimaat waar de hoestbui van een voorbijganger minuten in de lucht kan blijven hangen. Nederland is een fijne plek om te leven als je een Griepvirus bent. Altijd wel ergens een vochtdruppeltje om in te verblijven en van de ene gastheer/vrouw over te springen naar de andere. Eenmaal weer een nieuw thuis gevonden zorg je voor een eigen "goede wereld" van slijm en snot productie in combinatie met hoesten en zweterige plakhanden. En zo constant voorbereidingen treffen om weer verder te reizen, een zwakke gastheer kan ten slotte ook je eigen dood worden. Na 7 gelukzalige jaren zonder verkoudheid of griep zijn we dit nieuwe jaar beiden in de ziekenboeg beland. Algemene spierslapte, verminderde eetlust, snotneus, kriebel in de keel, koortsaanvallen, reutelende ademhalingen en pijnlijke hoestbuien. We blijven in quarataine en mijden ieder gezelschap. Ons griepvirus komt bij ons niet verder is het voornemen. Het waren gezellige momenten van samen zijn zo vlak voor oudjaar. Maar aan één van onze "vrienden", familie leden, kassieres, mede winkelaars of voorbijgangers hebben we dit te danken ! Na ruim een jaar genieten van de seizoens wisselingen, het lengen en korten van de dagen zijn we hard geconfronteerd met de keerzijdes van Nederland. Voor de doorsnee burger is er geen gelegenheid tot uitzieken. Iedereen moet weer snel in de ratrace van consumeren en geldverdienen en draagt zo bij aan de instandhouding van het griepvirus. Volgens ons ben je beter af met wat rust in je leventje en minder mensen om je heen. Pas op, jullie zijn gewaarschuwd, volgens de statistieken zitten we nog maar in het begin van de epidimie. Zie voor de actuele cijfers de website van het RIVM over griep.

.

017=311217==16:00UTC==Positie:52=20,28N==005=31,55E==Waterland==================

Op de valreep van het jaar toch nog een update om iedereen de beste wensen voor het nieuwe jaar te doen. Ondanks dat het bij ons een druk en bewogen jaar was, waar veel over te vertellen valt hebben we maar weinig gemeld op het blog. Veel tijd hebben we doorgebracht op onze nieuwe moestuin. Als het tuinseizoen weer begint zullen we vast weer regelmatig wat te melden hebben.
Voor een ieder veel gezondheid, geluk en plezier gewenst in het nieuwe jaar dat er aan komt.

.

016=301017==09:00UTC==Positie:52=20,28N==005=31,55E==Waterland======================

De winter is in aantocht en dat zien we ook terug in ons tuinders leven. Regelmatig staat de kachel aan en we ontdekten dat we niet de enigste waren die warmte en rust zochten in ons huisje. In de nok van de woonkamer had zich een rups genesteld die inmiddels is omgevormd tot een pop. Leuk de natuur in huis dachten we eerst. Maar toen we dichterbij kwamen ontdekten we dat we de vijand als een soort van "Paard van troje" in huis hadden gehaald. De rups, en dus de pop, zal zich van het voorjaar ontpoppen als een Groot Koolwitje. Na wat sierlijke dagen van vladderen, als eerste bode dat het nieuwe tuinseizoen is begonnen, zal ze honderden eitjes leggen op onze net gekiemde koolplantjes. De rupsjes zullen zich te goed gaan doen aan de malse blaadjes en wij zullen ons afvragen of we de groente kweken voor ons zelf of voor de rupsen en slakken. Voorlopig laten we de pop hangen. Op de tuintafel hebben we iedere ochtend een winterkoning die komt ontbijten met de bladluizen die in de "Calibrachoa" (mini Petunia) zitten. Het is maar goed dat we geen bestrijdingsmiddelen gebruiken, anders zouden we het kleine vogeltje ook vergiftigen in de strijd tegen het ongedierte. De koolmezen hebben alle zelf gekweekte zonnepitten inmiddels op gegeten en moeten het nu doen met het restje kippevoer dat we gebruikten om slakken te vangen. Dagelijks vallen er rijpe appels uit de boom die we verwerken tot appelmoes. Appels schillen, klokhuizen eruit, in stukjes snijden en in een laagje water aan de kook brengen tot ze zacht worden. Het koken doen we boven op de kachel, dat spaart weer gas. Dan de stamper er over, een paar eetlepels suiker en 2 thee lepels kaneel even roeren en klaar is de huisgemaakte appelmoes. Smaakt prima bij stampot andijvie, door de vla of zo met slagroom.

     

.

015=121017==09:00UTC==Positie:52=20,28N==005=31,55E==Waterland======================

Het bestaan als vertrekker heeft ook zijn keerzijde. Sinds we met de Gabber op pad zijn hadden we geen eigen badkamer en douche meer. We gebruikten de douche in de haven, maar dat is niet echt ontspannen douchen. Snel inzepen en uitspoelen, bang dat het muntje of de tijdklok een abrubt einde zou maken aan het genot van stromend warm water over je lijf. Verder naar het zuiden en achter anker konden we in de kuip douchen met een grote plantenspuit. Dat is geen heerlijke warme straal over je rug, maar meer een lauwe nevel van waterdruppels. We moesten tenslotte zuinig zijn met water. Tropische regenbuien waren eigenlijk nog de meest ongelimmiteerde douche momenten. Dan kon je onbeschaamd nakend in de kuip zitten of staan, de andere zeilers op de ankerplaats hielden zich dan toch schuil in hun kajuit. We wasten ons ook vaak met zoutwater shampoo. Een puts zee water en schuimen maar. Afspoelen was een eenvoudige duik over boord en daarna weer in de kuip zuinig met zoetwater naspoelen. We raakten er bedreven in, 1,5 liter zoetwater was genoeg voor een fris gevoel. Nu na ruim 7 jaren "afzien" hebben we tegenwoordig weer onze eigen badkamer met douche cabine. De wanden hebben we bekleed met vinyl-vloerbedekking evenals de vloer. Gelukkig kwam Richard ons een dagje helpen bij het plakken, want dan zijn handige handjes en lange armen erg praktisch om de klus te klaren. Bij IKEA vonden we nog een opberg systeem dat in de nauwe ruimte naast de cabine past. De bouw is bijna af, slechts nog wat afwerking, schilderwerk en details. De bouwbeschrijving van ons huisje is te downloaden (bouwbeschrijving.pdf 4Mb), niet omdat de bouw zo moet of kan, maar omdat wij het zo gedaan hebben.

.

014=190917==09:00UTC==Positie:52=20,28N==005=31,55E==Waterland======================

De zonnebloemen zijn al geruime tijd uitgebloeid en we hebben het zaad van de grote bloemen verzameld. De bloembodem van de zonnebloem bevat veel vocht dus het was nog even spannend of alles niet ging rotten inplaats van indrogen. We hebben een grote bloem en een aantal kleintjes kunnen redden door de bloembodem aan de achter/onderkant open te snijden en zo een deel van de bloembodem verwijderd waardoor het drogen makkelijker gaat. Bij andere bloemen hebben we eenvoudig de zaden er uit gepulkt. De zaden gebruiken we als wintervoer voor de koolmezen en andere vogels in de tuin. Onze sierlijke kokosnoot bakjes uit de Cariebe worden inmiddels weer druk bezocht door de koolmezen. En zo konden we een kolibri met een koolmees op de foto zetten. Van de stengel van de zonnebloem hebben we een "aanvlieg stok" gemaakt, de koolmezen kunnen hierop zitten voordat ze een poging doen om op de heen en weer schommelende voerbak te landen. Doordat de voerbakjes aan een dunne vislijn hangen kunnen muizen of ratten er niet bij komen.

  

.

013=190917==09:00UTC==Positie:52=20,28N==005=31,55E==Waterland======================

In 1985 deed ik voor mijn studie biologie een onderzoek bij de Rijks Dienst voor de IJsselmeerpolders. Tesamen met studenten van andere studie richtingen waren we gehuisvest in de barakken en huisjes van Lelystad haven. We zaten daar temidden van gepensioneerde inpolderraars, loonwerkers en seizoensarbeiders. Onder de studenten bosbouw en landschapsarchitecten was er reuring gaande. Almere en Zeewolde lagen op de tekentafel van de ontwerpers. Het verhaal was dat er in het gebied rond Almere bossen werden ontworpen die niet op productie gericht waren maar op recreatie en natuurbeleving. Tot grote ontsteltenis van de traditionele bosbouwers was het aanplantings schema niet gebaseerd op haakse rechte lijnen die in de loop van de jaren uitgedunt moesten worden maar het basis patroon was getekend met een passer en was dus opgebouwd uit cirkels ! Het cirkelbos kwam er en groeide voor mij onopgemerkt door. Ook de ontwikkeling van de omgeving van Almere ging ongeinteresseerd aan mij voorbij. Toen we op Waterland een tuinhuisje namen zag ik op bewegwijzerings bordjes voor het eerst weer de bekende namen. Dit weekend was er de opening van "Almere boven". Het was de opening van het laatst ontwikkelde landschapspark in de zeven cirkelvormige percelen van het cirkelbos die tesamen het museumbos vormen. De openingsceremonie werd begeleid door de Seizoenendans van Pina Bausch. De dansers beklommen dansend de 32 meter hoge berg en na wat toespraken begeleidde ze de officials naar het monument op de top ter ere van de Peetvaders van Almere; de ontwerpers en bestuurders bij het ontstaan van Almere zoals Dirk Frieling, Jan de Vletter, Teun Koolhaas, Brans Stassen en Hans Laumanns. Titia Frieling, kreeg de erepenning van de gemeente Almere uitgereikt door de Burgermeester voor haar inzet voor de stichting Bosland en de ontwikkeling van het museumbos. We kunnen eenvoudig vanaf ons tuinpark via het Schapenbos en de Overgooise zoom naar het Museumbos lopen. Via het natte pad kom je dan langs de zeven "kamers" van het museumbos het Labyrint (368 haagbeuken in een patroon van een oerlabirinth), het Bos der Verandering (het bos veranderd in de loop van 25 jaar van groene naar rode aanplant), Zalm in blik (een perceel dat geheel wordt overgelaten aan de natuurlijke ontwikkeling), Almere Boven (een berg van 32 meter hoog), Vlierbomenbloesembessenbos (verschillende rassen vlierbessen staan hier), Tempo (in een cyclus van 100 jaar worden ieder jaar bomen geplant met aan de stam een fles met een boodschap ingegraven die na 100 jaar gerooid mag worden) en Eenzaamheid (een smal pad naar een muur met een deurtje dat je van binnen kunt afsluiten om zo de wereld achter je te laten). Een mooie wandeling temidden van nieuwe natuur en cultuur.

     


.

012=190917==09:00UTC==Positie:52=20,28N==005=31,55E==Waterland======================

Nu het tijd is om de appeloogst te verwerken tot appelmoes gingen we opzoek naar een grote serie inmaak potten. Bij de Brouwmarkt in Almere moesten we kunnen slagen voor inmaakpotten. Maar, dat is een gevaarlijke winkel wisten we van ons vorige bezoek toen we voor wat zakjes wijngist gingen en terug kwamen met een gistingsfles, waterslot, sulfiet, hydrometer en een hele verzameling aan wijngisten. Ook deze keer verlieten we de winkel met meer spullen dan waarvoor we kwamen. We hadden al over appelcider maken zitten nadenken. Hiervoor moet je eerst de appels tot appelsap verwerken en dan kan je er, vergelijkbaar als met wijn maken uit druivensap, cider van maken. In de winkel spraken we een andere klant die op zoek was naar appelcider gist en ons enthousiast vertelde over een stoom-extractor. Appels er in, op het vuur zetten en het sap loopt er uit, zo eenvoudig was het. En nu had de Brouwmarkt de stoom-extractor zelfs in de aanbieding, zij had hem veel duurder gekocht. Deze keer verlieten we de winkel dus met 24 inmaak potjes, 12 beugel flessen van 1 liter, 12 beugel flessen van 0,5 liter en een "starterset sapmaken". We gingen gelijk aan de slag met onze nieuwe keuken/tuin spulletjes. Bij de zus van Ernie konden we de overtollige blauwe druiven ophalen. Daarna was het wassen, ongedierte verwijderen en het extraheren kon beginnen. Inderdaad zo eenvoudig kan verssap maken dus ook zijn. Druiven er boven in, onderin een flinke laag water en dan op het vuur. Na circa 45 minuten konden we beginnen met het aftappen van het verse druivensap. Een goed gevulde pan leverde ruim 4,5 liter sap op en we hadden druiven genoeg voor drie sessies. Uiteindelijk hebben we 12,5 liter sap kunnen maken. Het sap is door de stoom-extractie gestiriliseerd en kan zo de schone flessen in. Bij het aftappen is de sap circa 75 graden Celsius, flessen helemaal afvullen en gelijk afsluiten. Als het goed is blijft het dan makkelijk een jaar goed. We zijn benieuwd, de smaak van de vers getapte druivensap was heerlijk.

  

.

011=180917==09:00UTC==Positie:52=20,28N==005=31,55E==Waterland======================

Ons peperstruikje blijft maar rode pepers geven. Omdat het er te veel zijn om gelijk op te eten vriezen we ze in als peper-ijsblokjes. Je maakt ze eenvoudig met een keukensnijmachine. Doe circa 5 rode pepers, zonder zaadlijsten, 4 tenen knoflook, 4 eetlepels olie en wat water in de snijmachine en blender tot alles heel fijn is gemalen. Voeg water toe om voldoende volume te hebben om je ijsblokjes bakje te vullen. Blender nog even zodat het goed gemengd is en vul het ijsblokken doosje. Daarna invriezen en als je gaat koken begin je met een pittig ijsblokje in de pan. Je hebt dan gelijk al knoflook en wat olie. We hebben ook ijsblokzakjes gevuld met het pepermengsel. Dat moet je ze heel fijn blenderen en met een keuken spuit kan je dan de ijsblokzakjes vullen. Nadat ze bevroren zijn verwijderen wij het plastic zakje en doen de losse blokjes in een doosje in de diepvries, zo zijn ze gelijk klaar voor gebruik. Op deze manier kan je ook andere kruiden verwerken en bewaren voor later. Je moet natuurlijk wel een diepvries, of net als wij een diepvriesvakje hebben. Binnenkort gaan we rozemarijn ijsblokjes en basilicum ijsblokjes maken.

.

010=120917==09:00UTC==Positie:52=20,28N==005=31,55E==Waterland==================

Behalve wij zelf zijn er nog meer liefhebbers van munt in de tuin. De hele zomer werd onze munt aangevreten door de larve van de Blauwe munt goudhaan (Chrysomela coerulans). De larve heben we nauwelijks gezien, maar zijn vraatsporen wel ! De Goudhaantjes hebben er een genoegen in om in de toppen van de plantjes de dag door te brengen. Eieren leggen ze aan de onderzijde, en daar leven ook de larven. Van ei tot volwassen kever duurt ongeveer 50 dagen. Een week als ei, 20 dagen als larve, 20 dagen als pop en dan is er de kever. Er zijn dus per jaar heel wat generaties. De beestjes maken al snel een troosteloze bende van je muntplantjes. Wij hebben, toen ons geduld op was, de kever eenvoudig bestreden. We hebben eerst alle bovengrondse delen van de munt gesnoeid en vervolgens iedere keer de volwassen dieren verwijderd uit de planten. Inmiddels staat de munt er weer ongehavend bij. Dit goudhaantje is van oorsprong een zuid-Europese soort. Een eerste vondst in Brussel was in 1974 en sinds 2011 zijn er ook meldingen uit Amsterdam. Het diertje is zeer specifiek voor munt, dus als je hem eenmaal uit je tuin hebt zal ie ook moeilijk terug komen, tenzij de buren ook munt hebben. Op het tuincomplex zagen we een mooi versierde fiets staan bij de ingang. De bagage mandjes waren omgetoverd tot plantenbakken met een herft/oogst thema. Leuk initiatief om ons park een tuinders uitstraling te geven.

  

.

009=040917==09:00UTC==Positie:52=20,28N==005=31,55E==Waterland==================

Er valt genoeg te oogsten op de tuin, maar ook in het vrije veld hangen de wintervoorraden nu aan de bomen en struiken. Met een schaar en plastic tas trokken we er op uit om vlierbessen te oogsten. De lekkerste bessen hangen natuurlijk het hoogst en het verst van het pad. Dan moet je wel opletten want de ondergroei is doorgaands brandnetel. Met een flinke tas vol bessen en wat tintelige kuiten gingen we huiswaarts. Ernie spoelde de bessen schoon en plukte ze een voor een van de schermen. Dat was een langdurig werkje maar vergemakkelijkte wel het zeven van de gekookte bessen. We gebruikten "speciaal gelei suiker" van "van Gilsen", 500 gram op 1250 gram bessen. Voor de frissigheid gingen er wat takjes munt door tijdens het koken en natuurlijk een scheutje water tegen het aanbranden. Goed roeren in de pan, laten doorkoken tot de bessen kapot gaan. Takje munt verwijderen en nog even blenderen zodat alle besjes kapot zijn. Daarna alles zeven met een fijne gaas bolle zeef om de pitjes er uit te halen, roeren en duwen met een houten pollepel om zoveel mogelijk gelei door de zeef te krijgen. Tot slot nog even opkoken zodat de jam goed heet de schone jampotjes in gaat. De prut die in de zeef achterblijft bevat nog genoeg smaak om met water te verdunnen en weer op te koken om vlierbessen sap van te maken. De vruchten pulp een tweede keer door de zeef halen gaat gemakkelijker dan de eerste keer.

  

.

008=200817==09:00UTC==Positie:52=20,28N==005=31,55E==Waterland==================

Met ons buiten leventje merken we dat de dagen korter worden. Maar de opbrengsten uit de tuin bereikte de afgelopen weken een piek. De maand augustus wordt niet voor niets oogstmaand genoemd. Het is daarom ook tijd dat we ons voorbereiden op de maanden dat er minder uit de tuin te eten is. Al vele potten courgettes op zoet-zuur hebben we ingemaakt. En deze periode hebben we ook bieten, bietensap, courgette pulp en komkommers ingemaakt, volgende week wordt het vlierbessen oogsten om vlierbessen gelei te maken. Naast het oogsten en kokkerellen zijn we verder gaan klussen aan en rondom het huis. Zo hangt er langs één zijde een dakgoot en is de waranda overdekt. Ernie gebruikte de droge schilderbare dagen om de daklijsten en kozijnen te schilderen (2 x gronden + 2x aflak). Nog niet alles is af maar het werk vordert gestaag. Gelukkig is er ook tijd voor gezellige dingen. Zo bezochten we vrienden en familie en waren we present bij de flitsbijeenkomsten op het tuinpark. Een leuk initiatief van een paar enthousiaste tuinders. Op zaterdagnamiddag komen we bijelkaar en nemen ieder wat te drinken en te eten mee. Hoe eenvoudig kan gezelligheid zijn ! Er is altijd wel onderwerp om over te kletsen. Gerard droeg er een mooi gedicht voor over de naaktslak, zie Gerard's home page voor meer gedichten en klik op de foto hieronder voor naaktslak poezie. De naaktslak is ook een veelvuldige bezoeker van onze tuin. Eerst strooiden we slakkenkorrels, die helpen prima. 's-Morgens zagen we vele tientallen wegkwijnende hoopjes slak liggen. Tegenwoordig gaan we 's-avonds voor het slapen gaan op slakken jacht. We scheppen ze op en gooien ze dan in een jerry-can met een laag water en wat grote bladeren. De slakken leven dan nog een paar dagen door, maar de parasitaire nematoden die ze in zich hebben genieten volop van de vochtige omgeving. We verwachten zo een flinke concentratie aan nematoden te kweken die we vervolgens weer uitgieten over de tuin. Het stinkt wel zo'n jerry-can met afgestorven naaktslakken maar het lijkt te helpen. In het moestuin gedeelte zien we duidelijk minder naaktslakken de laatste dagen. Onze buurman, nieuwsgierig naar wat we 's-nachts toch in de tuin deden. Toen vertelde hij dat hij meerdere tuinders geestelijk en sociaal helemaal ten onder had zien gaan in hun verbeten strijd tegen de naaktslak. "De meest ernstige gevallen groeven zich 's-nachts in om de slakken bij verassing te kunnen overvallen." Hij zou ons op tijd waarschuwen als we die kant op dreigden te gaan.

     

.